O pomoc dla Mozambiku

Międzynarodowy Związek Spółdzielczy wielokrotnie podejmował akcje pomocy dla ofiar klęsk żywiołowych, jakie w ostatnich latach dotknęły wiele krajów, nie tylko rozwijających się, ale i tych najwyżej rozwiniętych. Dość przypomnieć trzęsienie Ziemi na Haiti w roku 2010, tsunami w Japonii o rok później, czy cyklon na Filipinach z 2013 roku.

W marcu 2019 roku MZS po raz kolejny zaapelował do światowej społeczności spółdzielców o solidarność w związku z tropikalnym cyklonem Idai, który w marcu tego roku spustoszył środkowy Mozambik. W wyniku zniszczeń podczas trwania samego cyklonu, podczas którego wiatr osiągał szybkość 220 km/godz. oraz jego następstw takich jak powodzie, brak wody pitnej, żywności, lekarstw, zniszczenia domów mieszkalnej i całej infrastruktury, paraliż komunikacyjny, zginęło ponad 1000 osób, bezpośrednio poszkodowanych zostało 551 tys., a kryzys humanitarny zagraża kolejnym 12 milionom, czyli wszystkim mieszkańcom tej części kraju. Wśród dotkniętych klęską jest wielu spółdzielców, zniszczony też został majątek licznych mozambickich spółdzielni.

Mozambik należy do najuboższych krajów świata, dlatego też sam nie będzie w stanie uporać się z katastrofalnymi skutkami cyklonu. Międzynarodowy Związek Spółdzielczy apeluje o pomoc finansową. Szacuje się, że wynieść ona powinna minimum 117 tys. dolarów USA, a koordynowaniem wydatkowania jej środków na miejscu zajmować się będzie główna organizacja spółdzielcza Mozambiku, Mozambickie Stowarzyszenie na rzecz Promocji Nowoczesnych Spółdzielni (AMPCM). Pomoc przeznaczona będzie w pierwszym rzędzie na zapewnienie doraźnej pomocy humanitarnej tym, którzy przeżyli cyklon, wsparcie odbudowy społecznej, ekonomicznej i materialnej społeczności lokalnych na obszarze dotkniętym klęską, doraźną pomoc członkom AMPCM, którzy utracili majątek, plony, żywy inwentarz czy domy, dostarczenie materiału siewnego na powtórny zasiew pól, odbudowę domów. Zainteresowanych włączeniem się do akcji pomocowej prosimy o kontakt, przekażemy wówczas dane konta, na które można wpłacać środki. Liczy się każda kwota!

 


 

Raport Międzynarodowej Organizacji Pracy

Powołana przez Międzynarodową Organizację Pracy Światowa Komisja ds. Przyszłości Pracy opublikowała na wiosnę 2019 r. raport zatytułowany „Praca na rzecz jaśniejszej przyszłości” będący plonem dyskusji jak możemy zbudować lepszą przyszłość pracy dla wszystkich w kontekście wielkich wyzwań, przed jakimi stoi obecnie świat. Międzynarodowy Związek Spółdzielczy w specjalnym oświadczeniu prezydenta Ariela Guarco docenił znaczenie raportu, a jednocześnie zaapelował do członków MOP (rządów, związków zawodowych i organizacji pracodawców ze wszystkich krajów świata) o lepsze uznanie spółdzielni w budowaniu  proponowanej w raporcie drogi dojścia do godnej, zorientowanej na człowieka pracy dla wszystkich. W apelu znalazło się 5 rekomendacji dotyczących:

  • Pełnego wprowadzenia w życie polityki promowania spółdzielni sformułowanej w Zaleceniu MOP nr 193 z 2002 roku;
  • Uznania, że spółdzielnie mają znaczący udział w globalnym zatrudnieniu (ok. 10%) tworząc zarazem środowisko godnej, stabilnej pracy i budując kolektywny dobrobyt na wsi i w miastach;
  • Uznania inkluzyjnego i demokratycznego charakteru spółdzielni w eliminacji ubóstwa, zwłaszcza wśród najbardziej bezbronnych grup społecznych takich jak kobiety i młodzież;
  • Polepszenia współpracy, dialogu i sojuszów związków zawodowych ze spółdzielniami aby wzmocnić reprezentację pracowników zwłaszcza na obszarach wiejskich i w gospodarce nieformalnej;
  • Zgodnie z 17. Celem Zrównoważonego Rozwoju ONZ („Partnerstwa na rzecz celów”), polepszenia współpracy MOP z MZS w pomaganiu spółdzielniom we wprowadzaniu w życie Agendy Godnej Pracy MOP oraz 8. Celu Zrównoważonego Rozwoju ONZ („Wzrost gospodarczy i godna praca”).

 


 

Nowa edycja Światowego Monitora Spółdzielczego

Po raz siódmy już opublikowany został „Światowy Monitor Spółdzielczy” – ranking największych spółdzielni na świecie opracowywany dorocznie wspólnie przez Międzynarodowy Związek Spółdzielczy i EURICSE (Europejski Instytut Badawczy Gospodarki Spółdzielczej i Społecznej w Trydencie), oparty o dane za 2016 rok zebrane dla 2575 organizacji spółdzielczych. Wśród 300 największych z 26 krajów, po 33% stanowią spółdzielnie rolno-żywnościowe oraz ubezpieczeniowe (łącznie z towarzystwami ubezpieczeń wzajemnych), 20% handlowe (spożywców, handlu detalicznego i hurtowego), 7% banki spółdzielcze i spółdzielnie usług finansowych, 4% przemysłowe i łącznie 3 % innych branż (m. in. zdrowia, opieki społecznej, edukacji itp.). Łączne obroty wszystkich tych spółdzielni wyniosły nieco mniej niż w poprzednim roku – 2.018,02 miliarda dolarów USA (2.164,23 mld w 2015 r.). Nieco się też zmienił ranking w ciągu tego roku. Pierwsza dziesiątka wygląda obecnie następująco:

  1. Groupe Crédit Agricole (Francja – bankowość spółdzielcza, 90,16 mld dolarów rocznych obrotów),
  2. Groupe BPCE (Francja – bankowość, 67,78 mld dolarów),
  3. BVR (Niemcy – bankowość, 55,36 mld dolarów),
  4. Zenkyoren (Japonia – ubezpieczenia, 54,62 mld dolarów),
  5. REWE Group (Niemcy – spółdzielczość handlowa, 54,57 mld dolarów),
  6. Nippon Life (Japonia – ubezpieczenia, 48,17 mld dolarów),
  7. ACDLEC - E.Leclerc (Francja – spółdzielczość handlowa, 48,10 mld dolarów),
  8. Groupe Crédit Mutuel (Francja – bankowość, 46,35 mld dolarów),
  9. Zen-noh (Japonia – spółdzielczość rolnicza, 44,06 mld dolarów)
  10. State Farm (USA – ubezpieczenia, 40,80 mld dolarów).

W dziesiątce tej miejsce straciła amerykańska State Farm (spółdzielczość ubezpieczeniowa), a w jej miejsce weszła japońska Zen-noh. Zmieniła się tez kolejność, pierwsze miejsce pozostało jednak bezapelacyjnie w rękach Groupe Crédit Agricole. W tegorocznym Monitorze znalazły się też pewne nowości. Podany został dodatkowy ranking spółdzielni  uszeregowanych według obrotów w stosunku do PKB na głowę mieszkańca krajów, w jakich mają siedzibę. I tu na pierwsze miejsce wysunęła się indyjska spółdzielnia IFFCO produkująca nawozy sztuczne i świadcząca inne usługi rolnicze. Po raz pierwszy też w kategorii tej do rankingu weszły (i w ogóle po raz pierwszy pojawiły się w Monitorze) polskie spółdzielnie – mleczarskie Mlekovita, Mlekpol i Łowicz, które zajęły odpowiednio 139, 147 i 273. pozycję. Monitor odniósł się także do często obecnie poruszanego zagadnienia realizacji przez 300 największych spółdzielni  Celów Zrównoważonego Rozwoju ONZ  i zamieścił specjalne zestawienie to ujmujące oraz kilka studiów przypadku z różnych krajów. Warto jeszcze dodać , że Monitor podaje też rankingi w poszczególnych branżach spółdzielczości. Poza wymienionymi wyżej godnymi odnotowania są zajmujące pierwsze miejsca w swoich sektorach hiszpańska Korporacja Spółdzielcza Mondragon (spółdzielczość przemysłowa, 13,32 mld), Health Partners z USA (spółdzielczość zdrowia, 6,03 mld), czy francuska Selectour (turystyka, 2,86 mld). Nie sposób tu omówić wszystkich istotnych informacji z Monitora – zainteresowanych odsyłamy do jego elektronicznej wersji (po angielsku).

 


 

Jak spółdzielnie przyczyniają się do budowy zrównoważonego świata?

Wiele mówi się o roli spółdzielni w budowie bardziej zrównoważonego świata, ale wielu spółdzielcom temat wydaje się wciąż dość abstrakcyjny. Dlatego Międzynarodowy Związek Spółdzielczy w lecie 2018 r. opublikował zbiór kilkunastu konkretnych przykładów włączenia się spółdzielni z różnych krajów w realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju ONZ. Oto niektóre z nich.

Cel nr 12 „Zrównoważona konsumpcja i produkcja” szczególnie „pasuje” do spółdzielni spożywców. I tak Norweska Coop Norway i brytyjska Co-operative Group kładą szczególny nacisk na wprowadzanie w pełni poddających się recyklingowi opakowań sprzedawanych produktów, eliminując PET i inne plastiki i zastępując je m. in. produktami przetworzonymi z biomasy. Z kolei japońskie spółdzielnie spożywców podejmują szeroką akcję edukacji członków w tym zakresie. Spółdzielnie mieszkaniowe prowadzą działania na rzecz integracji społecznej osób starszych, niepełnosprawnych i kobiet; publikacja MZS przytacza przykład francuskiej spółdzielni Chamarel-les-Barges, założonej przez grupę 15 emerytów pragnących wspólnie zorganizować sobie locum i opiekę na nadchodzące lata czy kanadyjskiej spółdzielni z Montrealu, która szczególnie dba o właściwą reprezentację i aktywizację kobiet-członkiń spółdzielni. Wśród spółdzielni rolniczych wymieniona została malutka COOCENKI z Demokratycznej Republiki Konga założona przez młodych rolników, właścicieli drobnych gospodarstw, umożliwiająca im przetrwanie, ale i prawdziwy spółdzielczy gigant – indyjska IFFCO, jeden z największych producentów nawozów sztucznych w kraju, która podejmuje zakrojone na szeroką skalę działania na rzecz ochrony gleb, zalesiania, produkcji energii odnawialnej itp. Przykładów takich można by znaleźć znacznie więcej i z innych branż spółdzielczych – bankowości, spółdzielczości pracy, socjalnych czy zdrowia. Warto byłoby poszukać ich i odpowiednio nagłośnić i w naszym kraju.

 


 

Jeszcze o Międzynarodowym Dniu Spółdzielczości 2018

Na dwa dni przed Międzynarodowym Dniem Spółdzielczości – w 2018 roku oficjalnie obchodzonym na świecie w dniu 7 lipca – w nowojorskiej siedzibie ONZ odbyło się uroczyste spotkanie zorganizowane przez COPAC (Komitet Promowania i Rozwoju Spółdzielczości , współprowadzony przez ONZ i MZS) oraz stałe przedstawicielstwo Argentyny przy ONZ.  Zaproszeni  na nie zostali ambasadorowie państw członkowskich ONZ, liderzy spółdzielczy i przedstawiciele rządów, a tematem ożywionej dyskusji  było, zgodnie z  tegorocznym hasłem Międzynarodowego Dnia Spółdzielczości, budowanie zrównoważonych społeczeństw przy udziale spółdzielni, z wykorzystaniem innowacyjności i przy przestrzeganiu zasad inkluzywności.

Obecny był prezydent MZS Ariel Guarco, który na zakończenie spotkania podkreślił, że spółdzielnie, szczególnie zdolne do przekształcania się i adaptacji do zmieniających się warunków, są w wyjątkowy sposób predestynowane do budowy lepszego i bardziej zrównoważonego świata dla przyszłych pokoleń.

COPAC zaprezentował swój ostatni raport „Przekształcanie naszego świata: spółdzielczość w roku 2030” (dostępny w języku angielskim TU), stanowiący zbiór studiów przypadku wskazujących jak spółdzielnie mogą przyczynić się do realizacji Międzynarodowych Celów Rozwoju ONZ. Spotkanie stanowiło kulminację obchodów Międzynarodowego Dnia Spółdzielczości na szczeblu ogólnoświatowym. Na szczeblach krajowych obchodzono ten dzień w ostatniej dekadzie czerwca i w pierwszych tygodniach lipca niemal we wszystkich państwach na Ziemi, a przykłady podejmowanych z tej okazji działań zebrane zostały przez MZS i przedstawione na interaktywnej mapie

Prezydent Ariel Guarco w specjalnym przemówieniu adresowanym do spółdzielców w dniu 7 lipca zadeklarował:  „Przy okazji Międzynarodowego Dnia Spółdzielczości zamierzamy pokazać światu, że możliwy jest rozwój przy zachowaniu demokracji, równości i sprawiedliwości społecznej. Że nasze społeczeństwa nie mogą wciąż marnotrawić zasobów i wykluczać ludzi. Że musimy poprawiać teraźniejszość i dbać o przyszłość dla następnych pokoleń. I że jesteśmy dumni, że jesteśmy częścią tego ruchu. Ruchu opartego o wartości i zasady. Ruchu oddanego sprawiedliwości społecznej i zrównoważonego wykorzystania środowiska naturalnego”.


 

Oświadczenie Międzynarodowego Związku Spółdzielczego 

na Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości 2018

 

W związku z nadchodzącym Międzynarodowym Dniem Spółdzielczości , który spółdzielcy na całym świecie w dniu 7 lipca obchodzić będą po raz 96., a pod auspicjami Organizacji Narodów Zjednoczonych po raz 24., Międzynarodowy Związek Spółdzielczy wydał następujące oświadczenie:

Zrównoważone społeczeństwa poprzez spółdzielczość

W dniu 7 lipca 2018 roku spółdzielcy na całym świecie świętować będą Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości. Wykorzystując hasło „Zrównoważone społeczeństwa poprzez spółdzielczość” pokażemy w jaki sposób, dzięki naszym wartościom, zasadom i strukturom zarządzania, spółdzielnie mają w swoją istotę wbudowane zrównoważony rozwój i odporność  razem z troską o swe społeczności co stanowi siódmą z ich wiodących zasad.

Międzynarodowy Związek Spółdzielczy zachęca swoich członków do wykorzystania serwisów społecznościowych w internecie (#CoopsDay ) by upowszechnić  tę wiedzę.

„Reprezentujemy 1,2 miliarda członków. Nie ma prawdopodobnie innego ruchu gospodarczego, społecznego czy politycznego na świecie, który w czasie krótszym niż 200 lat osiągnął taki wzrost jak my. Ale nie wzrost jest rzeczą najważniejszą. My konsumujemy, wytwarzamy i wykorzystujemy zasoby, które daje nam nasza planeta, w solidarności ze środowiskiem naturalnym i z naszymi społecznościami. To właśnie dlatego jesteśmy kluczowym partnerem w realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju ONZ” – powiedział Prezydent Międzynarodowego Związku Spółdzielczego Ariel Guarco.

Zrównoważone społeczeństwa są tym, co odzwierciedla środowiskowe, społeczne i ekonomiczne granice wzrostu.

Ze względu na swoją istotę spółdzielnie odgrywają potrójna rolę:

  • Jako aktorzy ekonomiczni stwarzają szanse dla tworzenia miejsc pracy, środków do życia i dochodu;
  • Jako przedsiębiorstwa o celach społecznych ukierunkowane na ludzi, przyczyniają się do tworzenia równości społecznej i sprawiedliwości;
  • Jako instytucje demokratyczne, zarządzane przez swoich członków, odgrywają wiodącą rolę w społeczeństwie i w społecznościach lokalnych.

Podczas gdy ostatni światowy raport  PricewaterhouseCoopers wskazał, że dwie na pięć konwencjonalnych firm wciąż ignorują bądź nie wykazują znaczącego zaangażowania w realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju, spółdzielnie są na czele tej drogi. Spółdzielnie wnoszą jedyny w swoim rodzaju wkład w wypełnienie wszystkich Celów Zrównoważonego Rozwoju i związanych z nimi zadań.

W 2016 roku Międzynarodowy Związek Spółdzielczy rozpoczął kampanię „Spółdzielnie dla 2030 roku” (www.Coopsfor2030.coop) by ukazać zaangażowanie spółdzielni w realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju i podkreślić wkład spółdzielni w uczynienie świata lepszym miejscem do życia.

Spółdzielnie mają doświadczenie w budowaniu zrównoważonych i odpornych społeczeństw.

Przykładowo wiele spółdzielni rolniczych przyczynia się do utrzymania trwałości terenów rolnych, gdyż uprawiają plony metodami zrównoważonego rolnictwa. Spółdzielnie spożywców w coraz większym stopniu wspierają zrównoważone zaopatrywanie się w swoje produkty i edukują konsumentów na temat odpowiedzialnej konsumpcji. Spółdzielnie mieszkaniowe pomagają w zapewnieniu bezpiecznych i przystępnych mieszkań.

Banki spółdzielcze przyczyniają się do stabilności dzięki swojej bliskości klientom i zapewnieniu im dostępu do finansów na szczeblu lokalnym i są obecne nawet na oddalonych obszarach. Spółdzielnie usług komunalnych angażują się w udostępnianie ludności obszarów wiejskich energii i wody, a wiele z nich jest aktywnych w działaniach na rzecz demokratyzacji energii.

Spółdzielnie pracy i socjalne różnych branż (zdrowia, komunikacyjne, turystyczne itp.)starają się zapewnić w efektywny sposób towary i usługi , tworząc jednocześnie długookresowe, zrównoważone miejsca pracy – a czynią to w coraz większym stopniu w sposób przyjazny dla naszej planety.

„W Międzynarodowym Dniu Spółdzielczości zamierzamy pokazać światu że możliwe jest połączenie wzrostu z demokracją, równością i sprawiedliwością społeczną. Że nasze społeczeństwa nie mogą dalej marnotrawić zasobów i marginalizować ludzi. Że musimy ulepszać teraźniejszość i myśleć o przyszłości dla następnych pokoleń. I że jesteśmy dumni iż stanowimy część tego ruchu – ruchu opartego o wartości i zasady. Ruchu oddanego sprawiedliwości społecznej i zrównoważonemu rozwojowi środowiska naturalnego” – powiedział Ariel Guarco.

Jak możecie obchodzić Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości?

  • Zgłoście waszą spółdzielnię na stronę kampanii Coopsfor2030.coop by zadeklarować wasze zaangażowanie w realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju;
  • Wykorzystajcie hashtag #coopsday , oraz logo i materiały informacyjne jakie znajdziecie na stronie Cooperators' guide by zamieszczać wasze materiały video i zdjęcia w mediach społecznościowych i w internecie;
  • Zorganizujcie obchody , które ukażą wkład waszej spółdzielni w realizację zrównoważonego rozwoju i przyślijcie nam wasze plany na adres Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. , a my wprowadzimy do interaktywnej mapy;
  • Dzielcie się dobrymi przykładami pokazującymi jak można budować „Zrównoważone społeczeństwa poprzez spółdzielczość”.

Wykorzystamy te informacje by stworzyć ogólnoświatową mapę wydarzeń, jakie będą miały miejsce tego dnia.

Wydarzenie najwyższej rangi dla uczczenia Międzynarodowego Dnia Spółdzielczości 2018:

Hasło na rok 2018 „Zrównoważone społeczeństwa poprzez spółdzielczość” i temat „Zrównoważona konsumpcja dóbr i usług” odnoszą się wprost do Celu Zrównoważonego Rozwoju ONZ nr 12 „Odpowiedzialna konsumpcja i produkcja”. Postęp w realizacji Celu nr 12, jak również Celów nr 6 („Czysta woda i warunki sanitarne”), nr 7 („Czysta i dostępna energia”), nr 11 („Zrównoważone miasta i społeczności”) oraz nr 15 („Życie na lądzie”) będzie przeanalizowany przez państwa członkowskie ONZ podczas Wysokiego Forum Politycznego na Rzecz Zrównoważonego Rozwoju „Transformacja ku zrównoważonym i odpornym społeczeństwom”. Spółdzielnie mają wiele do powiedzenia w tej kwestii. Dlatego również w lipcu Komitet ds. Promowania i Rozwoju Spółdzielni COPAC zorganizuje spotkanie wysokiego szczebla w Nowym Jorku by pokazać jak spółdzielnie budują zrównoważone i odporne społeczeństwa.    


Jedna dziesiąta zatrudnionych na świecie pracuje w spółdzielniach

Z okazji Międzynarodowego Święta Pracy (1 maja) Międzynarodowy Związek Spółdzielczy w specjalnym komunikacie prasowym zatytułowanym „Wyzwania przyszłości pracy – jak spółdzielnie mogą stać się częścią rozwiązania” przypomniał, że reprezentowane w Związku spółdzielnie – a jest ich ponad trzy miliony z przeszło 1,2 miliarda członków – są również ważnym w skali świata pracodawcą, zatrudniając 10 procent wszystkich pracujących na Ziemi. Szczególna rola przypada spółdzielniom w tworzeniu miejsc pracy dla upośledzonych grup ludności, w tym migrantów i uchodźców. W komunikacie scharakteryzowana jest również specyfika zatrudnienia w spółdzielniach, przypomniane zostało Zalecenie nr 193 MOP dotyczące promowania spółdzielni, a kończy się on czterema postulatami skierowanymi do rządów, które warto przytoczyć w całości:

  1. aktywnie promować model spółdzielczy jako twórcę miejsc pracy o wysokiej jakości i budujących wspólne dobro na szczeblu lokalnym, krajowym i międzynarodowym;
  2. zmienić warunki dostępu do opieki społecznej tak, żeby wszyscy pracujący, niezależnie od statusu ich zatrudnienia, mieli do niej dostęp (chodzi tu o to, że w niektórych krajach zatrudnieni spółdzielcy traktowani są jako współwłaściciele firm i nie są objęci  powszechnymi pracowniczymi systemami  zabezpieczenia społecznego);
  3. przyjąć legislację umożliwiającą monitorowanie właściwego funkcjonowania spółdzielni, w tym na polu praw pracowniczych;
  4. mocno zachęcać do dialogu i zawierania sojuszów pomiędzy ruchem spółdzielczym i związkami zawodowymi.

Wkrótce stulecie Międzynarodowej Organizacji Pracy

Wielkimi krokami zbliża się jubileusz 100-lecia Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP), która powstała tuż po I wojnie światowej w 1919 roku, jako jedna z agend Ligi Narodów. Przeżyła jednak tę ostatnią, stając się po II wojnie jedną z najważniejszych wyspecjalizowanych organizacji systemu ONZ. W MOP reprezentowane są w równowadze trzy strony: pracownicy (związki zawodowe), pracodawcy i rządy ze wszystkich państw członkowskich ONZ, a jej misją jest wypracowywanie standardów pracy, zatrudnienia, ochrony i opieki społecznej oraz dialogu społecznego na całym świecie, a szerzej działania na rzecz sprawiedliwości społecznej i pokoju. Cele te są bardzo bliskie celom spółdzielczości – i dlatego od samego początku swego istnienia MOP była szczególnie zainteresowana ruchem spółdzielczym i miała z nim ścisłe związki. Dość powiedzieć, że pierwszy Dyrektor Generalny Międzynarodowego Biura Pracy (pełniącego funkcję stałego sekretariatu MOP) Albert Thomas był wybitnym działaczem spółdzielczości francuskiej i Międzynarodowego Związku Spółdzielczego. Z jego właśnie inicjatywy powstała w ramach biura Służba Spółdzielcza (obecnie Jednostka ds. Spółdzielczości) o zadaniach promowania spółdzielczej formy gospodarowania, prowadzenia statystyk spółdzielczych i innych badań nad spółdzielczością, organizacji szkoleń itp. Doroczne zgromadzenia ogólne MOP określane jako Międzynarodowe Konferencje Pracy kilkukrotnie podejmowały problematykę spółdzielczą, uchwalając odpowiednie zalecenia, z których dotąd obowiązuje Zalecenie nr 193 dotyczące promowania spółdzielni z 2002 roku (w pracach nad jego ostatecznym sformułowaniem ważną rolę odegrali przedstawiciele KRS).  W ramach obchodów 100-lecia MOP przewiduje się zorganizowanie wielu wydarzeń, w tym konferencji naukowych dla socjologów, przedstawicieli nauk politycznych, prawników, ekonomistów czy antropologów, którzy ocenią dotychczasowe osiągnięcia MOP i będą dyskutować o jej wpływie na obecne życie społeczno-gospodarcze i o jej przyszłości. Z pewnością będą wówczas poruszane wątki spółdzielcze. W obchody zamierza też aktywnie włączyć się Międzynarodowy Związek Spółdzielczy.


Nowa inicjatywa MZS

Prezydent Międzynarodowego Związku Spółdzielczego Ariel Guarco na wiosnę 2018 r. wystosował do przywódców organizacji członkowskich list, w którym przedstawił najnowszą inicjatywę Związku. Pragnie on, przy okazji kolejnego Zgromadzenia Ogólnego MZS w Buenos Aires w październiku tego roku, zaprosić tu liderów wielkich spółdzielni i grup spółdzielczych z różnych krajów w celu ustanowienia wspólnej sieci wymiany poglądów na najważniejsze problemy jakich doświadczają zarządzane przez nich jednostki. Byłoby to, jak stwierdza, z korzyścią nie tylko dla nich samych, ale i dla całego światowego ruchu spółdzielczego, z którym mogliby dzielić się swoimi przemyśleniami, spostrzeżeniami i ideami. „Grupy spółdzielcze i wielkie spółdzielnie – pisze Guarco – w zglobalizowanej gospodarce stają przed szczególnie ważnymi  wyzwaniami w zakresie rozwoju swoich przedsiębiorstw, usiłując zarazem utrzymać swoją spółdzielczą tożsamość. Sprawy takie jak wzmacnianie poziomych więzi spółdzielni o podobnym charakterze, w tym na szczeblu ponadnarodowym, łańcuchy wartości, modele biznesowe, stawianie czoła rozmaitym wyzwaniom makroekonomicznym, strategie przewidywania przyszłych kryzysów ekonomicznych itp. mogłyby stanowić dla nich szczególne punkty zainteresowania”. Prezydent przypomina, że podobne próby tworzenia takich sieci dyskusyjnych podejmowane były wielokrotnie, wszystkie jednak z różnych względów spaliły na panewce, traktowane były przez ogół spółdzielców raczej jako elitarne kluby debatujące nad mało konkretnymi problemami, niż użyteczne narzędzia . Guarco podkreśla także, że w światowej spółdzielczości obserwujemy pewien rozdźwięk pomiędzy małymi spółdzielniami, stanowiącymi podstawę ruchu, a wielkimi organizmami spółdzielczymi. Zbyt często podkreślano fakt, że te małe, chcąc przeżyć w dłuższej perspektywie, skazane są na wzrost i dlatego te, które z różnych względów pozostają małymi  podmiotami mogą czuć się wykluczone. A w nich jest przecież zwykle źródło siły potężnych grup spółdzielni  i samych wielkich jednostek. I tę dychotomię również chciałby przezwyciężyć prezydent MZS w ramach dyskusji prowadzonych w sieci. Dlatego zwrócił się do przywódców organizacji członkowskich o pomoc w zidentyfikowaniu i zaproszeniu na spotkanie w Buenos Aires przedstawicieli spółdzielni i grup, które mogłyby być zainteresowane udziałem w tej inicjatywie.


300 największych

Ważnym wydarzeniem Zgromadzenia Ogólnego MZS w Kuala Lumpur w listopadzie 2017 r. była prezentacja najnowszej edycji Światowego Monitora Spółdzielczego opracowywanego dorocznie od sześciu lat wspólnie przez MZS i EURICSE (Europejski Instytut Badawczy Gospodarki Spółdzielczej i Społecznej w Trydencie). Monitor stanowi ranking 300 największych spółdzielni świata – tegoroczne wydanie oparte jest o dane z 2015 roku. Wskazują one, że łączne obroty wszystkich tych 300 spółdzielni z 27 krajów osiągnęły zawrotną kwotę 2.164,23 miliarda dolarów USA. Największy udział w tych obrotach, bo aż 41 % mają spółdzielnie ubezpieczeniowe, 30 % spółdzielnie sektora rolno-żywnościowego, 19 % handlu hurtowego i detalicznego, 6% ma bankowość spółdzielcza i łącznie 3 % inne branże (m. in. pracy, zdrowia, opieki społecznej, edukacji itp.). A oto pierwsza dziesiątka tegorocznego rankingu:
1. Groupe Crédit Agricole (Francja – bankowość spółdzielcza, 70,89 mld dolarów rocznych obrotów),
2. Kaiser Permanente (USA – spółdzielczość ubezpieczeniowa, 67,44 mld dolarów),
3. State Farm (USA – ubezpieczenia, 64,82 mld dolarów),
4. BVR (Niemcy – bankowość, 56,26 mld dolarów),
5. Zenkyoren (Japonia – ubezpieczenia, 49,17 mld dolarów),
6. Groupe BPCE (Francja – bankowość, 49,07 mld dolarów),
7. REWE Group (Niemcy – spółdzielczość handlowa, 48,18 mld dolarów),
8. Groupe Crédit Mutuel (Francja – bankowość, 46,65 mld dolarów),
9. Nippon Life (Japonia – ubezpieczenia, 44,10 mld dolarów),
10. ACDLEC - E.Leclerc (Francja – spółdzielczość handlowa, 39,25 mld dolarów).
Monitor podaje też rankingi w poszczególnych sektorach spółdzielczości. Poza wymienionymi wyżej, wśród spółdzielni rolniczych prym wiodą japońska Zen-noh, amerykańska CHS Inc. i koreańska NH Nonghyup – każda z nich osiąga ponad 30 miliardów dolarów rocznych obrotów. W innych branżach obroty są już znacznie niższe. Wśród spółdzielni pracy różnego typu znaczącą pozycję ma jedynie hiszpańska Korporacja Mondragón z przeszło 13 miliardami dolarów obrotów, a wśród spółdzielni zdrowia brazylijski system spółdzielczej opieki medycznej Unimed z niemal 16 miliardami dolarów. Nie sposób tu omówić wszystkich istotnych informacji z Monitora – zainteresowanych odsyłamy do jego elektronicznej wersji (po angielsku).


List nowo wybranego prezydenta Międzynarodowego Związku Spółdzielczego Ariela Guarco do członków Związku

7 grudnia 2017 r.

 

Drodzy Członkowie,

 

Ponieważ rok 2017 zbliża się ku końcowi, chciałbym podziękować Wam za Waszą niesamowitą pracę, oddanie i zaangażowanie, jakie wykazywaliście przez cały ten rok.

Bez wątpienia, Międzynarodowy Związek Spółdzielczy i jego członkowie dorównują pod tym względem najbardziej renomowanym instytucjom międzynarodowym.

W ciągu ostatniego roku powitaliśmy rekordową liczbę nowych organizacji członkowskich; z sukcesem zainaugurowaliśmy kampanię Celów Zrównoważonego Rozwoju; umocniliśmy naszą obecność na międzynarodowej scenie politycznej, w tym poprzez włączenie agendy spraw spółdzielczych do prac grupy B20 w Niemczech; poszerzyliśmy znacznie naszą widoczność; dokonaliśmy postępu w sprawach równouprawnienia płci i zrównoważonego udziału młodzieży; prowadziliśmy owocną wymianę poglądów i dyskutowaliśmy o nowych strategiach realizacji ambicji ruchu spółdzielczego. Więcej możecie przeczytać o tych i o innych osiągnięciach w naszym sprawozdaniu rocznym na naszej stronie internetowej.

To wszystko jest efektem pracy Międzynarodowego Związku Spółdzielczego pod kierownictwem moich poprzedników, a zwłaszcza pod przywództwem Pauline GREEN i Monique F. LEROUX, dwóch wyróżniających się kobiet, które były inspirowane swoimi wielkimi pasjami, albo tym, co możemy nazwać ich „powołaniem”. Obie w sposób godny podziwu służyły światowej spółdzielczości i wszyscy jesteśmy im wdzięczni za ich nieoceniony wkład.

Rok 2018 będzie bez wątpienia rokiem decydującym, zarówno pod względem ciągłości, jak i zmiany. Nowe przywództwo jest zawsze jednoznaczne z ponownym rozpędem, który przynosi nową siłę, nowy entuzjazm, świeże i innowacyjne idee. Przewodzenie jest wciąż postępującą pracą, zwłaszcza w naszym ruchu, gdzie rozumiane jest jako wielkie ćwiczenie z demokracji.

W tej chwili tym, co mogę obiecać jest, że będziemy – wszyscy razem – poszukiwać możliwości i wyzwań by dalej wzmacniać ważną rolę i efektywne funkcjonowanie Związku i przygotowywać go do reagowania na wymagania szybko zmieniającego się świata. Zrobię wszystko, by nasze wybory, decyzje i dyskusje były zgodne z tym kim jesteśmy i czym chcemy się stać. W moim przekonaniu jest to najważniejszy punkt wyjściowy.

Wierzę, że powinna nam dodawać otuchy myśl, że w tak trudnych czasach, spółdzielczość jest ważniejsza niż kiedykolwiek, ponieważ tworzą ją twórcze, szczodre, utalentowane, odpowiedzialne i wizjonerskie jednostki. Na całym świecie i na wszystkich szczeblach spółdzielcy są tymi, którzy rozwiązują problemy i każdego dnia działają zgodnie ze swoimi najbardziej podniosłymi humanistycznymi priorytetami. Spółdzielcy działają kolektywnie, ponieważ wiedzą, że razem są silniejsi, zwłaszcza wtedy, gdy każdy z nich daje z siebie to co najlepsze.

Wierzę, że tym, co Związek jest im dłużny, jest budowanie fundamentów ich wiary w przyszłość w oparciu o jasność i konkrety, poprzez ustanawianie strategicznych środków, poprzez pokazywanie, że mamy polityczną wolę i odwagę by budować lepszy świat.

Dziękuję Wam za wsparcie i zaufanie, jakimi zaszczyciliście mnie powierzając mi na najbliższe cztery lata stanowisko Prezydenta Międzynarodowego Związku Spółdzielczego.

W najbliższych dniach otrzymacie pismo w sprawie Waszej rocznej składki członkowskiej w Związku. Mam nadzieję, że poświęcicie temu uwagę i odnowicie Wasze członkostwo, które wysoko cenimy i które zawsze uważamy za oczywiste.

Liczę na pracę z Wami i dla Was i życzę Wam wszystkim wesołego okresu świątecznego i pomyślnego Nowego Roku.

 

Ariel Guarco

Prezydent


Spółdzielczy ambasadorowie

W 2017 r. Międzynarodowy Związek Spółdzielczy podjął inicjatywę nominowania Spółdzielczych Ambasadorów Zrównoważonego Rozwoju. Taki zaszczytny tytuł może otrzymać każda organizacja członkowska, która poświęci kwotę przynajmniej 25 tys. Euro na promowanie „Agendy Zrównoważonego Rozwoju 2030” – ogłoszonych przez Organizację Narodów Zjednoczonych Celów Zrównoważonego Rozwoju przyjętych przez Zgromadzenie Ogólne tej organizacji w 2015 roku w, stanowiącej swoisty program wyeliminowania ubóstwa, poprawy jakości życia ludzi i lepszej ochrony środowiska na Ziemi w ciągu nadchodzącego piętnastolecia – i zarazem sama, na podstawie swoich osiągnięć, stanowić będzie przykład dobrych praktyk w takich działaniach jak zrównoważona produkcja i dystrybucja żywności, przestrzeganie równouprawnienia płci czy zapewnienie godnej pracy. Działalność Ambasadorów będzie stanowić ważny element zaangażowania Związku w realizację Celów, a jednocześnie – dla organizacji noszących ten tytuł, o których informacje będą upowszechniane na stronach internetowych i w publikacjach MZS – pomocna będzie w kształtowaniu pozytywnego wizerunku ich i ich produktów. Przypomnijmy, że wśród 17 Celów Zrównoważonego Rozwoju sformułowanych przez ONZ, MZS zidentyfikował osiem, w realizację których mogą włączyć się organizacje spółdzielcze:
• Walka z ubóstwem
• Walka z głodem
• Równouprawnienie płci
• Godna praca i wzrost gospodarczy
• Zmniejszenie nierówności
• Odpowiedzialna konsumpcja i produkcja
• Działania na rzecz klimatu
• Pokój, sprawiedliwość i silne instytucje społeczne

  


dzienProklamowany przez Międzynarodowy Związek Spółdzielczy (MZS) Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości obchodzony corocznie od 1923 roku w każdą pierwszą lipcową sobotę, stał się od 1995 roku wspólnym świętem MZS i Organizacji Narodów Zjednoczonych. W naszym kraju uroczyste obchody odbywają się od 1925 roku, zrazu w jedną z pierwszych niedziel czerwca, obecnie zwykle pod koniec tego miesiąca, co wiąże się z ogłoszeniem przez Sejm RP w 1995 r. 1 lipca Międzynarodowym Dniem Spółdzielczości (uchwała z dn. 21 kwietnia 1995 r.). Organizatorem głównego święta w Polsce (w tym roku w dn. 4 lipca) jest Krajowa Rada Spółdzielcza, ponadto oddzielne obchody organizowane są w różnych terminach na szczeblach regionalnych i w samych spółdzielniach.

Co roku też Międzynarodowy Związek Spółdzielczy wspólnie z Sekretariatem ONZ ogłaszają specjalne hasło, pod którym odbywają się obchody oraz związane z nim posłanie do wszystkich spółdzielców na świecie, nawiązujące do najważniejszych wyzwań przed jakimi w danym roku staje światowa spółdzielczość. Tegoroczne hasło brzmi: „Dzięki spółdzielniom nikt nie jest wykluczony”. W poprzednich latach były to przykładowo: „Młodzi – przyszłością ruchu spółdzielczego” (2011), „Spółdzielnia – silne przedsiębiorstwo na czasy kryzysu” (2013), „Wybierając spółdzielczość, wybierasz równość” (2015), „Spółdzielnie – zdolność działania dla zrównoważonej przyszłości” (2016); w 2012 roku obchody Międzynarodowego Dnia Spółdzielczości odbywały się w ramach proklamowanego przez ONZ Międzynarodowego Roku Spółdzielczości i pod jego hasłem „Spółdzielnie budują lepszy świat”.

Poniżej zamieszczamy w całości tegoroczne posłanie:

 international

Posłanie Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
95. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości

23. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości ONZ
1 lipca 2017 roku

Dzięki spółdzielniom nikt nie jest wykluczony


W czasach, gdy na całym świecie narastają nierówności dochodów, dobrze jest pamiętać , że istnieją rozwiązania wobec tych nierówności. Wśród tych rozwiązań jednym z najważniejszych jest model spółdzielczy. Jego uznana na szczeblu międzynarodowym definicja, jego zasady i wartości wyróżniają go spośród wszystkich innych form przedsiębiorstw. Te zasady stanowią, że członkostwo w spółdzielni jest otwarte bez jakiejkolwiek dyskryminacji w stosunku do ludzi, którzy akceptują warunki członkostwa.

To otwarte członkostwo umożliwia dostęp do tworzenia bogactwa i eliminacji ubóstwa. Wynika to ze spółdzielczej zasady ekonomicznego uczestnictwa członków: „Członkowie uczestniczą w sposób sprawiedliwy w tworzeniu kapitału swojej spółdzielni i demokratycznie go kontrolują”. Ponieważ spółdzielnie zorientowane są na ludzi, a nie na kapitał, nie nastawiają się na koncentrację kapitału, ani jej nie przyśpieszają, ale upowszechniają bogactwo w bardziej sprawiedliwy sposób.

Otwarty dostęp do spółdzielni rozciąga się na wszystkie sektory gospodarki – umożliwienie oszczędzania i otrzymania kredytu, rolnictwo i rybołówstwo, zakup towarów i usług, ochronę zdrowia, mieszkalnictwo, ubezpieczenia, zapewnienie usług rzemieślniczych i przemysłowych – wszędzie tam, gdzie rynek oparty o kapitał nie jest w stanie realizować potrzeb ludzi , którzy sami decydują się zorganizować.

Poza niedyskryminacyjną istotą samych spółdzielni, spółdzielnie również wspierają zewnętrzną równość poprzez siódmą zasadę „Troski o społeczność lokalną”. Ponieważ są oparte o swe społeczności, angażują się na rzecz zrównoważonego rozwoju tych społeczności – pod względem środowiska naturalnego, społecznym i ekonomicznym. To zaangażowanie uwidacznia się na całym świecie poprzez wsparcie spółdzielni dla różnych działań na rzecz społeczności, poprzez wyszukiwanie lokalnych źródeł zaopatrzenia, by korzystała na tym lokalna gospodarka i poprzez procesy podejmowania decyzji uwzględniające ich wpływ na społeczności.

Poza swoim zogniskowaniem na lokalnych społecznościach, spółdzielnie również dążą do wskazywania wszystkim ludziom na świecie korzyści płynących z ich modelu ekonomicznego i społecznego. Globalizacja powinna być realizowana poprzez system wartości takich jak wartości spółdzielcze; w przeciwnym razie rodzi ona więcej nierówności i okrucieństw, które, jak to widzieliśmy ostatnio, sprawiają, że jest ona czynnikiem braku równowagi.

Spółdzielnie osiągają swoje rezultaty nie jako organizacje charytatywne, ale jako przedsiębiorcze organizacje samo-pomocy. Umożliwiło im to powiększenie skali ich działania, poprzez oparte o społeczności struktury federacyjne i poprzez oferowanie coraz bardziej różnorodnych usług w odpowiedzi na potrzeby członków. Światowy Monitor Spółdzielczy donosi, że samych 300 największych spółdzielni osiąga roczne obroty przeszło 2,5 biliona dolarów. Przeszło 250 milionów ludzi zdobywa swoje środki do życia poprzez spółdzielnie. To właśnie jest tworzenie bogactwa i upowszechnianie go na najszerszym szczeblu. Na pytanie o skalowalność spółdzielni dawno już została dobitnie udzielona potwierdzająca odpowiedź.

Ten wpływ jest jedną z przyczyn, dla których UNESCO (Organizacja Narodów Zjednoczonych dla Wychowania, Nauki i Kultury) włączyła ostatnio spółdzielnie do swojej listy niematerialnego dziedzictwa kulturalnego ludzkości. UNESCO ustanowiło tę listę w 2003 roku w przekonaniu, że doświadczenia ludzkości nie są definiowane jedynie przez materialne miejsca i zabytki, ale również przez praktyki i tradycje. Państwa członkowskie są uprawnione do dokonywania takich nominacji i Niemcy uczyniły to w uznaniu spółdzielni, zauważając, że spółdzielnie „dążą do bardziej sprawiedliwego rozwoju procesów globalizacji”.

Ważne jest odnotować, że nie tylko nierówności dochodów  są plagą tego świata. Zwłaszcza kobiety i grupy mniejszościowe często są pozbawiane dostępu do ważnych działań kluczowych dla poprawienia ich sytuacji życiowej. Niedyskryminacja zdefiniowana w zasadach spółdzielczych jest wielowymiarowa: odnosząca się do płci, społeczna, rasowa, polityczna oraz religijna i zapewnia, że nikt nie jest wykluczony.

Z okazji tego Międzynarodowego Dnia Spółdzielczości, Międzynarodowy Związek Spółdzielczy nawołuje spółdzielnie na całym świecie, by zastanowiły się nad nieszczęściami spowodowanymi przez wzrastające nierówności, by dążyły do zapewnienia równości w swoich społecznościach lokalnych i by uczciły wkład spółdzielczości do uczynienia świata lepszym miejscem. Platforma „Coops for 2030” (www.coopsfor2030.coop) oferuje spółdzielniom możliwość zobowiązania się do podjęcia inicjatyw na rzecz realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju, a Międzynarodowy Związek Spółdzielczy zachęca wszystkie spółdzielnie by to uczyniły.

 

Posłanie Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
93. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
21. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości Organizacji Narodów Zjednoczonych
4 lipca 2015 r.


Wybierając spółdzielnię wybierasz równość

 

Równość jest podstawową wartością, która zapewnia wszystkim ludziom możliwość korzystania z rozwoju ekonomicznego i społecznego. Żyjemy jednak w świecie, który pozostaje pełen nierówności – według najnowszych danych 0,7% ludności świata posiada 44% całego  jego bogactwa, podczas gdy 70% posiada zaledwie 3%. Wciąż wszędzie na Ziemi są osoby dyskryminowane między innymi ze względu na swoją płeć, wiek, religię, bądź pozycję społeczno-ekonomiczną.

Od samego początku równość była umiejscawiana w sercu spółdzielczości. Ludzie na całym świecie, tworząc spółdzielnie, wybierali demokratyczny model biznesu, który sprzyjał równości.
Już w 1846 roku, w czasach, kiedy kobiety nie miały zasadniczo prawa własności,  Eliza Brierlay została pierwszą kobietą, która dołączyła się, jako członkini, do Roczdelskiego Stowarzyszenia Sprawiedliwych Pionierów. A Zasady Pionierów z Rochdale, pochodzące z 1844 roku nie wprowadzały żadnej różnicy pomiędzy członkami męskimi i żeńskimi. , ustanawiając w ten sposób standard, który później przyjęty został przez spółdzielnie na całym świecie.

Dzisiaj istnieje ponad 2,4 miliona spółdzielni z ponad miliardem członków – trzy razy więcej niż liczba bezpośrednich akcjonariuszy w przedsiębiorstwach będących własnością inwestorów. Co więcej, 250 milionów osób jest zatrudnionych w spółdzielniach bądź utrzymuje się dzięki nim. 300 największych spółdzielni ma łącznie roczny dochód 2,2 bilionów dolarów USA – odpowiada to Produktowi Krajowemu Brutto siódmej największej gospodarki światowej – a spółdzielczość szybko rozrasta się, zwłaszcza we wschodzących narodach takich jak Brazylia, Indie czy Chiny.

Pojęcie równości w spółdzielni rozumieć można trojako:

  1. Członkostwo jest otwarte i dobrowolne – bez dyskryminacji jakiegokolwiek rodzaju – a każdy członek ma jeden głos, mając w ten sposób zagwarantowaną równość w strukturze i kontroli nad spółdzielnią. W przeciwieństwie do przedsiębiorstw będących własnością inwestorów, w spółdzielni równość nie wiąże się ze zdolnością finansową  jednostki lecz jest przywilejem wszystkich członków.
  2. Spółdzielnia pracuje na rzecz zaspokojenia potrzeb i aspiracji swoich członków i na rzecz trwałego rozwoju całego społeczeństwa. Niezaprzeczalna jest rola spółdzielni przyczyniających się do wyprowadzenia milionów ludzi z ubóstwa – spółdzielnie upowszechniają bogactwo, które tworzą w uczciwszy i bardziej sprawiedliwy sposób. Przykładowo wspomnieć można o projekcie spółdzielczym w Senegalu, który poprawił bezpieczeństwo wyżywienia miliona osób w 60 gminach wiejskich, zwiększając dochody gospodarstw domowych o 250% i zmniejszając liczbę przypadków dzieci cierpiących z powodu niedowagi o 35%.
  3. Prowadząc swoją działalność spółdzielnie oferują jednostkom – producentom, pracownikom, konsumentom – szanse: spełniania swoich potrzeb i swoich aspiracji ekonomicznych; lepszej integracji w społeczeństwie; posiadania lepszego dostępu do dóbr, usług i korzyści, które w inny sposób byłyby niedostępne. Ta kultura równości pozwala również spółdzielniom odzwierciedlać różnorodność ludności, której służą.

Czy to umacniając równość płci, czy oferując młodym możliwość samorealizacji, integrując mniejszości na rynku pracy, przyczyniając się do przejścia z gospodarki nieformalnej do formalnej, zmniejszając przepaść pomiędzy wynagrodzeniami, dając władze ekonomiczną biednym  i zapewniając równy dostęp do podstawowych zasobów takich jak woda, elektryczność, edukacja, usługi finansowe i wiele innych, przedsiębiorstwa spółdzielcze udowadniają każdego dnia, że istnieje wybór pozwalający zmienić paradygmat i umieścić równość u sedna rozwoju ekonomicznego i społecznego.

We wszystkich sektorach gospodarki istnieją przykłady spółdzielni, które czynią równość możliwą: spółdzielnie kredytowe, które dzielą sie swymi zyskami finansowymi bezpośrednio ze swoimi członkami poprzez wyższe zwroty od oszczędności, niższe oprocentowanie pożyczek oraz mniej liczne i niższe opłaty; spółdzielnie zdrowia, które zapewniają zmarginalizowanym społecznościom łatwiej osiągalną i bardziej dostępną opiekę zdrowotną; spółdzielnie elektryfikacyjne, które obsługują obszary wiejskie zapewniając podstawowy dostęp do energii w miejscach, których inni nawet nie rozważaliby by tworzyć tam swoje przedsiębiorstwa i zapewniać usługi; spółdzielnie handlu detalicznego będące własnością konsumentów, które zapewniają dostęp do łatwo osiągalnej, wysokiej jakości i zrównoważonej żywności takiej jak produkty ekologiczne bądź pochodzące ze sprawiedliwego handlu; ubezpieczyciele spółdzielczy i wzajemnościowi, którzy pomagają upośledzonym społecznościom zabezpieczyć się przed podstawowym ryzykiem i w ten sposób umożliwiając im prowadzić działalność z większą pewnością siebie i w bardziej bezpieczny sposób.

W czasach, gdy globalne wyzwania, takie jak zmiany klimatu i bezpieczeństwo wyżywienia będą zwiększać nierówności dotykając w największym stopniu te osoby, które już żyją w rozpaczliwych warunkach, świat potrzebuje więcej, a nie mniej równości. Dywersyfikując światową gospodarkę poprzez promowanie i rozwijanie spółdzielni, ludzie, rządy i społeczeństwa mogą przyczynić się do zmienienia tego stanu rzeczy.

Jako reprezentacja przedsiębiorstw opartych o zasadę równości nawołujemy rządy do promowania narodowych działań i innowacji by znieść nierówności i apelujemy do Narodów Zjednoczonych i społeczności międzynarodowej o umieszczenie równości u sedna ich obecnych prac nad przygotowaniem Programu Rozwoju na okres po roku 2015, w tym w ramach odpowiedzi na wyzwania i zagrożenia związane ze zmianami klimatu, które brałyby pod uwagę rolę i wkład przedsiębiorstw spółdzielczych.

Międzynarodowy Związek Spółdzielczy nawołuje ruch spółdzielczy by wykorzystać tę okazję dla uwidocznienia i promowania różnych sposobów, poprzez które przedsiębiorstwa spółdzielcze przyczyniają się do postępu równości.

 

Posłanie Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
91. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
19. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości Organizacji Narodów Zjednoczonych
lipiec 2013 r.

Spółdzielnia - silne przedsiębiorstwo na czasy kryzysu


Tegoroczny Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości obchodzony jest pod hasłem Spółdzielnia - silne przedsiębiorstwo na czasy kryzysu. Skłania nas ono do refleksji nad tym, jak radzą sobie różnorodne formy przedsiębiorstw w obecnej sytuacji ekonomicznej na świecie. Modele przedsiębiorstw opartych na własności swoich inwestorów cierpią dziś z powodu braku trwałości i równowagi w środowisku ekonomicznym i społecznym. Tymczasem model spółdzielczy wielokrotnie wykazał swoją przewagę w czasie kryzysu.Ostatni kryzys finansowy był doskonałym przykładem zagrożeń, wynikających z przedkładania doraźnego zysku nad możliwość rozwoju w długim okresie. Światowe kryzysy wobec których stawaliśmy, są pochodnymi modelu biznesu, który przywiązuje większą wagę do korzyści finansowych, niż do ludzkich potrzeb; modelu, który dąży do prywatyzacji zysków przy uspołecznianiu strat. Liczne dowody wskazują, że różnorodność modeli własności umacnia stabilność sektora finansowego.

Umieszczając potrzeby ludzkie w samym centrum swoich priorytetów, spółdzielnie przezwyciężają dzisiejsze kryzysy braku trwałości i równowagi i oferują szczególną formę „podzielanych wartości”. Co więcej, model spółdzielczy nie staje się ofiarą ułudy typowej dla kapitalizmu od ponad dwudziestu lat, według której efektywność finansowa jest głównym wskaźnikiem dobrego przedsiębiorstwa. Po prostu - spółdzielnia jest kolektywnym dążeniem do trwałości i równowagi w poszukiwaniu optymalizacji efektów istotnych dla wielu zainteresowanych stron, a nie do maksymalizacji zysku dla jednej tylko z tych stron. Oznacza to również, że gdy czasy stają się coraz trudniejsze, cały kolektyw spółdzielni staje się kluczowy dla jej powodzenia, a nie tylko kilka osób stojących na jej czele.

Innym elementem, bulwersującym światową opinię publiczną, są praktyki licznych wielkich banków i w efekcie ich zamykanie. Instytucje te, które były uznawane za bezpieczne dla inwestycji i depozytów, zbyt często okazywały się słabymi i źle zarządzanymi. Spółdzielnie finansowe ocenione zostały na tym tle znacznie lepiej.

Banki spółdzielcze i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe wciąż się rozwijają; utrzymują przepływ kredytów zwłaszcza do małych i średnich przedsiębiorstw i utrzymują stabilność w swoich regionach, jednocześnie tworząc miejsca pracy. To właśnie jedyne w swoim rodzaju połączenie współwłasności, współzarządzania i współ-korzystania z efektów działalności przez członków, leżące u sedna ich odporności. Zapewnia im to przewagę nad konkurentami. Biorąc pod uwagę fakt reprezentowania przez spółdzielnie finansowe zadziwiająco dużego segmentu światowego rynku bankowego, ważne jest, by wszyscy lepiej rozumieli ten model.

Opublikowany ostatnio przez Międzynarodową Organizację Pracy (MOP) raport autorstwa prof. Johnstona Birchalla, przedstawia wyniki badań nad spółdzielniami finansowymi od ich początków w Niemczech w latach 50. XIX w., aż do dziś. W wywiadzie udzielonym MOP prof. Birchall wyjaśnia, że przed kryzysem ekonomiści mówili, iż spółdzielnie finansowe są kojarzone z mniejszą efektownością niż banki będące w posiadaniu inwestorów, ponieważ nie wynagradzają swoich menedżerów udziałami. Jednakże kryzys udowodnił, iż spółdzielnie finansowe nie są tak narażone na ryzyko jak banki będące spółkami akcyjnymi, właśnie dlatego, że ich menedżerowie nie otrzymywali części zysku. - Stabilność i niechęć do ryzyka są wpisane w istotę spółdzielni finansowych. Tworzą one nadwyżki i muszą to robić, bo inaczej nie byłyby przedsiębiorstwami. Lecz ważne jest, co czynią z tymi nadwyżkami - przeznaczają je na rezerwy, które zapewniają im znaczną siłę finansową, dzięki czemu unikają problemów, jakie mogą się pojawić w związku z wymaganiami kapitałowymi nałożonymi przez organa regulujące. W różnych częściach świata spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe nie doznały spadku w 2008 r.  Kryzys bankowy ich nie dotknął - utrzymały powolny lecz regularny wzrost.

Inną przewagą spółdzielni w czasach kryzysu, której nie można pominąć, jest ich wymiar społeczny. Gdy gospodarki kurczą się, a rządy poddawane są presji redukowania świadczeń społecznych, spółdzielnie coraz częściej stają się bezcennym kołem ratunkowym. Krótko mówiąc, przyczyniają się do tworzenia kapitału społecznego w sposób, w jaki  przedsiębiorstwa będące własnością inwestorów nie są w stanie. Spółdzielnie mogą również odgrywać kluczową rolę w zapewnieniu usług takich jak opieka zdrowotna - które inaczej zostałyby sprywatyzowane bądź upaństwowione i w konsekwencji mogłyby zniknąć w wyniku cięć budżetowych.

Nie można również pominąć znaczenia spółdzielni spożywców: ich zdolności do oferowania ludziom podstawowych produktów po umiarkowanych cenach - co jest szczególnie ważne w czasach, gdy portfele konsumentów stają się coraz cieńsze.

Obecny Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości 2013 r., stwarza okazję, by zastanowić się nad tym wszystkim, co spółdzielnie czyniły - zarówno w trudnych, jak i w dobrych czasach.  Świadomi tej wartości, z całą mocą naszego  zaangażowania, możemy doprowadzić do tego, byu model przedsiębiorstwa, oparty na wartościach spółdzielczych przyciągał jeszcze większą uwagę i otrzymywał wsparcie na całym świecie.


Jest to model, który działa i będzie działał zawsze!

  

 Posłanie Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
81. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczy MZS
9. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczy ONZ
5 lipca 2003 r.

Spółdzielnie czynią rozwój faktem!
Wkład spółdzielni w Milenijne Cele Rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych


Miliony ludzi na całym świecie wybrały spółdzielczy model przedsiębiorczości by umożliwić sobie osiągnięcie swoich osobistych celów rozwoju i celów rozwoju swoich społeczności. Spółdzielnie tworzą i utrzymują zatrudnienie zapewniając ludziom dochód; są odpowiedzialne za produkcję bezpiecznej i dobrej jakości żywności oraz usług i zaopatrzenie w nie swoich członków, jak również społeczności, w których działają. Dzięki realizacji w praktyce Zasad Spółdzielczych i swego etosu promują solidarność i tolerancję, zaś jako „szkoły demokracji” promują prawa każdej jednostki – kobiet i mężczyzn. Spółdzielnie są świadome społecznie reagując na potrzeby swoich członków, czy jest to alfabetyzacja bądź szkolenia techniczne, czy podejmowanie działań przeciwko pandemii HIV-AIDS. Poprzez swoją różnorodną działalność spółdzielnie są w wielu krajach znaczącymi podmiotami w gospodarkach narodowych, urzeczywistniając w ten sposób nie tylko rozwój osobisty jednostek, lecz również przyczyniając się do dobrobytu całej ludności na szczeblu ogólnokrajowym.

Mimo to wiele osób wciąż nie docenia zakresu i rozmiarów ruchu spółdzielczego i tego, jak wpływa on na gospodarki narodowe i ogół społeczeństwa. 760 milionów ludzi na całym świecie jest członkami spółdzielni. W Kenii 20% ludności jest członkami różnych spółdzielni, podczas gdy w Argentynie odsetek ten wynosi 29%, 33% w Norwegii, 40% w Kanadzie i w Stanach Zjednoczonych. Spółdzielnie zapewniają również ponad 100 milionów miejsc pracy na całym świecie, a w niektórych krajach i obszarach należą do największych pracodawców, jak na przykład w Kolumbii, gdzie ogólnokrajowa spółdzielnia zdrowia jest drugim jeśli chodzi o wielkość pracodawcą w skali całego kraju. Są również liderami w swoich sektorach, na przykład w Beninie federacja spółdzielni oszczędnościowo-kredytowych udzieliła rolnikom w 2002 roku pożyczek w wysokości 16 milionów dolarów USA, zaś w Kuwejcie spółdzielnie odpowiedzialne są za 80% obrotów w handlu detalicznym. Nawet w krajach o niewystarczających zasobach spółdzielnie przyczyniają się do budowy swoich społeczności, czego przykładem mogą być trwałe inwestycje poniesione na Wybrzeżu Kości Słoniowej przez spółdzielnie, które zainwestowały w 2002 roku 26 milionów dolarów USA w zakładanie szkół, budowę dróg wiejskich i tworzenie ośrodków macierzyństwa.

Spółdzielnie sprawiają, że dla milionów ludzi rozwój staje się rzeczywistością, lecz w dzisiejszym świecie, gdzie bieda i głód wciąż dotykają miliardy, nadal istnieje przestrzeń na znaczący rozwój spółdzielczości, aby umożliwić ludziom wydobycie się z biedy. Ruch Spółdzielczy wnosi swoje wsparcie Organizacji Narodów Zjednoczonych, która zobowiązała się uczynić świat miejscem lepszym dla wszystkich, ustanawiając określone czasowo cele zwalczenia ubóstwa, głodu, chorób, w tym HIV-AIDS, analfabetyzmu, degradacji środowiska i dyskryminacji kobiet. Cele te – Milenijne Cele Rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych – zobowiązują rządy i społeczność międzynarodową do zmniejszenia o połowę liczbę ludności żyjącej w skrajnej nędzy; do zapewnienia by wszystkie dzieci – zarówno dziewczęta, jak i chłopcy – otrzymały pełne podstawowe wykształcenie; do zatrzymania rozprzestrzeniania się HIV-AIDS i do oferowania wszystkim młodym ludziom szansy godnej pracy.

MZS jako organizacja przedstawicielska spółdzielni, dotąd zbyt koncentrując się na ogólnych zagadnieniach rozwoju demokratycznego, społecznego i ekonomicznego, wskaże na swoim Zgromadzeniu Ogólnym konkretne przykłady najlepszych doświadczeń jak spółdzielnie czynią rozwój faktem. Rozpocznie również  Kampanię przeciwko Biedzie i Głodowi by promować spółdzielczy model przedsiębiorstwa jako narzędzie pomagania ludziom aby mogli oni pomóc sobie samym. Spółdzielnie na całym świecie mogą dodać swoje doświadczenia i aktywność do długiej już listy swoich działań,  którymi przyczyniają się do Milenijnych Celów Rozwoju ONZ, obchodząc ten Międzynarodowy Dzień i dzieląc się wiedzą i najlepszymi doświadczeniami, szukając partnerów do kontynuowania swoich działań i do doprowadzenia do tego, by wszyscy ludzie mieli możliwość pracy w swoich spółdzielniach aby polepszyć swoje życie.
Spółdzielnie naprawdę czynią rozwój faktem każdego dnia umożliwiając ludziom urzeczywistniać swoje marzenia o lepszym życiu.

 

Posłanie Międzynarodowego Związku Spółdzielczego
79. Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości MZS
7. Międzynarodowy Dzień Spółdzielni ONZ
7 lipca 2001 r.


Korzyści ze spółdzielczości w Trzecim Milenium


Wartości, zasady, etyka i kompetencja w działalności gospodarczej stanowią płynące ze spółdzielni korzyści dla członków i dla społeczności, w których spółdzielnie te działają. W spółdzielniach to ludzie są na pierwszym miejscu – są one własnością członków, są przez nich zarządzane według demokratycznych zasad są wreszcie konkurencyjnymi przedsiębiorstwami co najmniej równie efektywnymi w swojej działalności gospodarczej i w wykorzystaniu kapitału jak inne przedsiębiorstwa na rynku. Zarazem ich siłą napędową nie jest zysk lecz raczej potrzeby. Te istotne różnice w stosunku do tradycyjnych przedsiębiorstw stanowić będą o ich konkurencyjności i powodzeniu w nowym Milenium.

Elastyczność jest jedną z największych przewag spółdzielczej formy przedsiębiorstwa. U progu nowego Milenium wiemy jak wiele wyzwań nas czeka, wiemy jednak również iż wyzwania te stanowić będą zarazem ogromna szansę dla spółdzielni aby zaspokoić wciąż zmieniające się potrzeby ludzi, którzy muszą szybko adaptować się do trudnych często warunków ekonomicznych, społecznych i kulturalnych. Mimo coraz twardszych warunków rynku, spółdzielnie wciąż pozostają mocnymi graczami w narodowych – i również w coraz większym stopniu ponadnarodowych – gospodarkach. Efekty globalizacji poddały model spółdzielczy testowi i tu znowu okazuje się, że ludzie nadal wybierają spółdzielnie aby do nich właśnie kierować swoje potrzeby. I rzeczywiście w coraz większym stopniu ludzie zakładają nowe przedsiębiorstwa spółdzielcze na takich obszarach jak opieka socjalna czy technika informatyczna. Kobiety i młodzież również wybierają formę spółdzielczą aby tworzyć przedsiębiorstwa, w których mogą określić swoje reguły gry, ustanowić swoje własne priorytety i uczestniczyć w kulturze przedsiębiorczości która przedkłada ludzi nad zysk. W ten sposób spółdzielnie tworzą nowe miejsca pracy i nowe szanse.

Zwycięzcami są tu przy tym nie tylko członkowie. Korzyści ze spółdzielni rozciągają się również na użytkowników spółdzielni a także na społeczności, w których one działają. Wcielając w życie swe wartości i etykę, spółdzielnie ustanawiają standardy dla przemysłu. Z tego właśnie powodu w niektórych krajach spółdzielnie postrzegane są jako bardziej wiarygodne niż tradycyjne firmy i korporacje. W innych krajach spółdzielnie są postrzegane jako liderzy w promowaniu zdrowej i bezpiecznej żywności, w ochronie środowiska przyrodniczego i w zapewnieniu pracy w przyzwoitych warunkach. W jeszcze innych spółdzielnie budują pokojowo żyjące społeczeństwa wspierając wzajemne zrozumienie i współpracę pomiędzy ludźmi o różnych zapleczach kulturowych i różnych poziomach dochodów.

Ważne jest jednak aby podkreślić, że spółdzielnie nie są instrumentami polityki publicznej. Jeżeli mają odnieść sukces, wymagają od rządów stworzenia sprzyjającego środowiska, w którym mogłyby się rozwijać i wzrastać jako autonomiczne jednostki. Ważne działania podjęte przez Międzynarodowe Biuro Pracy i Organizację Narodów Zjednoczonych, we współpracy z Międzynarodowym Związkiem Spółdzielczym, stworzenia wzorca ram politycznych, w których określona by została rola państwa wobec spółdzielni, wymagają dalszej uwagi zarówno ze strony spółdzielni jak i rządów.

Przeszło 760 milionów ludzi wybrało korzyści płynące ze spółdzielczości. Udowodnili oni, że spółdzielcza forma organizacji może polepszyć ich życie w sposób, który umożliwi im samym określić jak ich potrzeby mogą być najlepiej zaspokojone przez przedsiębiorstwo inne niż wszystkie.

Krótko mówiąc spółdzielcza przewaga polega na polepszaniu życia ludzi wszędzie na świecie.

MZS nawołuje swoich członków do wspierania tych przewag poprzez coraz lepszą służbę na rzecz swych członków; do promowania, wykorzystania i popierania nowej nazwy domeny internetowej „.coop” aby wykazać swą spółdzielczą odmienność oraz otworzyć i umocnić dialog ze swoimi rządami by polityka tych ostatnich umożliwiła spółdzielniom kwitnący rozwój.

zapisz się do newslettera

Copyright by Krajowa Rada Spółdzielcza 2019

Projekt i wykonanie