Spółdzielnia socjalna jest specyficzną formą przedsiębiorstwa społecznego. Tworzą ją w większości osoby zagrożone marginalizacją ze względu na bezrobocie, niepełnosprawność czy chorobę psychiczną, które mają trudności w znalezieniu pracy. Praca w spółdzielniach socjalnych daje im szansę na aktywizację społeczną i zawodową, integrację, podniesienie swoich kwalifikacji.

W odróżnieniu od innych podmiotów ekonomii społecznej spółdzielnia socjalna wymaga dużej samodzielności i odpowiedzialności jej członków. Obowiązuje tu kolektywny sposób podejmowania decyzji, a każdy członek, niezależnie od wielkości udziału w spółdzielni, dysponuje w tym procesie jednym głosem. To sprawia, że członkowie spółdzielni są w pełni odpowiedzialni za sprawy przedsiębiorstwa, uczą się samodzielności i długofalowego planowania. Sami dbają o finanse, zarządzają własną działalnością, wyznaczają kierunki rozwoju. Taką spółdzielnię może założyć co najmniej 5 osób fizycznych lub co najmniej 2 osoby prawne, a maksymalna liczba członków to 50 osób. Wyjątkiem jest przekształcenie spółdzielni inwalidów lub spółdzielni niewidomych w spółdzielnię socjalną. W tej sytuacji nie ma ograniczeń, co do liczby jej członków. Członkami takich spółdzielni są osoby z grup wykluczonych lub zagrożonych wykluczeniem społecznym, w tym osoby posiadające ograniczoną zdolność do czynności prawnych, a także inne osoby, jeżeli ich praca na rzecz spółdzielni wymaga szczególnych kwalifikacji.

Spółdzielczość mieszkaniowa jest największą branżą spółdzielczą w Polsce. Działa zarówno w mieście, jak i na wsi. Jej początki na ziemiach polskich przypadają na początki XIX wieku. Wówczas to powstały pierwsze wspólnoty mieszkaniowe w Poznaniu i Bydgoszczy. Obecnie spółdzielczość mieszkaniowa jest najlepiej zorganizowana, dysponuje najsilniejszym potencjałem ekonomicznym, jak również największą liczbą członków. Jest to ogromna społeczność zrzeszona na zasadzie dobrowolności, równości oraz samorządności.

Znaczenie i siła spółdzielczości mieszkaniowej wynika z faktu, iż jej podstawowym celem jest zaspokajania fundamentalnej potrzeby materialnej każdego człowieka. W szybkim tempie rośnie jakość budowanych domów i osiedli. Są one funkcjonalne, energooszczędne, estetyczne, uwzględniające oczekiwania mieszkańców, jak również wymogi związane z ochroną środowiska naturalnego. Do przeszłości odeszły metody budowania domów wielkopłytowych oraz ujednolicone standardy mieszkaniowe. Stosowane są najnowsze tendencje w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz technologie w zakresie budownictwa i wyposażenia wnętrz. Spółdzielnie mieszkaniowe tworzą lokalne wspólnoty, które cechuje duża aktywność społeczna, aktywność w pracach na rzecz najbliższego otoczenia i poczucie wzajemnej odpowiedzialności.

"Cepelia" (Centrala Przemysłu Ludowego i Artystycznego CPLiA) powstała blisko 65 lat temu. Obecnie „CEPELIA” reprezentowana jest przez Fundację „CEPELIA” Polska Sztuka i Rękodzieło, Izbę Gospodarczą „CEPELIA” oraz Spółdzielczy Związek Rewizyjny „CEPELIA”. Głównym celem CEPELII jest przede wszystkim ochrona, organizowanie, dbałość o rozwój i propagowanie polskiej sztuki ludowej oraz rękodzieła ludowego i artystycznego. Poza spółdzielniami cele te realizują także rzesze twórców ludowych, artystów plastyków, rzemieślników i rękodzielników. Każdy z nich, nawet jeśli nie jest zrzeszony w spółdzielni, otrzymuje ich wsparcie, doradztwo i pomoc. Spółdzielnie zajmują się też promocją, popularyzacją i dystrybucją ich wyrobów. Sprzedaż wyrobów rękodzieła ludowego i artystycznego prowadzona jest w sieci blisko 100 sklepów, galerii, pawilonów wystawienniczych, domów sztuki. Wyroby CEPELII są od wielu dziesięcioleci polskim towarem eksportowym, znajdującym nabywców na rynkach całego świata. Stanowi to o szczególnej roli i miejscu tego sektora spółdzielczego. Jest on aktywnym uczestnikiem w handlu międzynarodowym. Oferta CEPELII jest bardzo bogata i urozmaicona. Są to tkaniny regionalne, hafty i koronki, wyroby pamiątkarskie, ceramika artystyczna, wyroby z drewna i wikliny, rzeźby, wyroby skórzane, sztuka sakralna. Ważnym elementem działalności CEPELII jest utrzymywanie i wspieranie artystycznych zespołów śpiewaczych, tanecznych i kapel ludowych.